Barossa, Adelaide Hills, Riverland, Marlborough i Napa Valley — ikony Nowego Świata

Niektóre miejsca na winiarskiej mapie wystarczy wymienić, aby od razu pojawiło się konkretne skojarzenie. Barossa przywołuje australijskiego Shiraza, Marlborough – wyjątkowo aromatyczne biele, a Napa Valley – jedne z najbardziej znanych win Kalifornii.

Za tymi skojarzeniami stoi jednak znacznie więcej niż jeden szczep czy jeden styl. W samej Australii Południowej obok Barossy warto spojrzeć również na chłodniejsze Adelaide Hills czy rozległe Riverland nad rzeką Murray. Każde z tych miejsc pokazuje inną część winiarskiej historii Nowego Świata.

W ostatniej odsłonie Wakacyjnej Podróży przyglądamy się więc Barossie, Adelaide Hills, Riverland, Marlborough i Napa Valley – regionom, które na różne sposoby pokazują różnorodność winiarskiego Nowego Świata.

Australia Południowa — od Barossy po Riverland

Australia uprawia dziesiątki odmian winorośli, a jej winiarska mapa jest znacznie bardziej różnorodna, niż może sugerować jedno najbardziej znane skojarzenie. Barossa Valley odegrała ogromną rolę w budowaniu światowej renomy australijskiego Shiraza, ale ważne miejsca znajdziemy również w Adelaide Hills, Riverland czy innych częściach południowej i południowo-wschodniej Australii.

Historia Barossy ma tutaj szczególne znaczenie. Zachowały się tam jedne z najstarszych nadal owocujących krzewów Shiraza na świecie, a część nasadzeń sięga XIX wieku. Region zasłynął z czerwonych win o dojrzałym owocu, pełniejszej strukturze i wyrazistym charakterze, jednak nie jest to jedyne oblicze australijskiego winiarstwa. Różnice klimatu, wysokości, położenia winnic i sposobu produkcji sprawiają, że w różnych częściach kraju ta sama odmiana może pokazywać zupełnie inny charakter.

Ta sama odmiana, inne imię

Shiraz i Syrah to ta sama odmiana winorośli. Różnica w nazwie nie wynika z genetyki szczepu. „Syrah” jest tradycyjnym określeniem używanym m.in. we Francji, natomiast nazwa „Shiraz” wyjątkowo mocno związała się z Australią i stała się częścią tamtejszej winiarskiej tożsamości.

Nie oznacza to jednak, że każdy australijski Shiraz będzie bardzo ciężki i potężny. Kraj jest ogromny, a ta sama odmiana może dawać zarówno wina bogate i skoncentrowane, jak i bardziej świeże, pieprzne czy smuklejsze. Sama nazwa szczepu jest więc dopiero pierwszą wskazówką.

Różnorodność australijskiego winiarstwa dobrze pokazują także wina z innych części południowej i południowo-wschodniej Australii. W naszej ofercie można zobaczyć ją m.in. na przykładzie win Ozzi, związanych z południową częścią Australii i obszarem Adelajdy, oraz Banrock Station Shiraz Mataro z South Eastern Australia, w pobliżu systemu rzeki Murray. To również przykład połączenia dwóch czerwonych odmian i kolejny dowód na to, jak wiele różnych interpretacji może mieć australijskie czerwone wino.

Barossa pomogła zbudować światową renomę australijskiego winiarstwa, ale południowa część kraju oferuje znacznie więcej — od chłodniejszych Adelaide Hills po rozległe tereny Riverland nad rzeką Murray.

Marlborough — jak jeden styl zwrócił uwagę świata

Nowozelandzkie winiarstwo ma dłuższą historię, ale jego międzynarodowy sukces jest stosunkowo młody. W latach 70. XX wieku rozpoczęły się większe nasadzenia w Marlborough, a już w kolejnej dekadzie charakterystyczne białe wina z tego regionu zaczęły zdobywać światową rozpoznawalność.

Największą rolę odegrało Sauvignon Blanc. Świat zapamiętał przede wszystkim jego intensywną aromatyczność, świeżość i wyrazisty owocowy charakter. W kieliszku mogą pojawiać się cytrusy, agrest, marakuja i inne owoce tropikalne, a także nuty ziołowe.

Nie oznacza to jednak jednej receptury. Poszczególne części Marlborough różnią się warunkami, a producenci sięgają także po różne sposoby fermentacji, pracę z osadem czy dojrzewanie w beczce. Dzięki temu obok bardzo świeżych i bezpośrednich win można znaleźć również bardziej złożone interpretacje.

Dobrym przykładem klasycznego kierunku jest Mud House Sauvignon Blanc z Marlborough.

Co jeszcze warto poznać w Nowej Zelandii?

Sukces jednego stylu ma również drugą stronę: łatwo zapomnieć o całej reszcie.

Ważne miejsce zajmuje tutaj Pinot Noir, szczególnie w takich regionach jak Central Otago czy Martinborough. Powstają również Chardonnay, Pinot Gris, Riesling czy Syrah.

Marlborough i jego aromatyczne biele otworzyły Nowej Zelandii drzwi do światowej rozpoznawalności, ale nie powinny być traktowane jako pełny obraz miejscowego winiarstwa. Podobnie jak w Australii, najbardziej znane skojarzenie jest przede wszystkim dobrym punktem wyjścia do dalszego odkrywania.

Napa Valley — degustacja, która zmieniła reputację Kalifornii

Kalifornijskie winiarstwo rozwijało się długo przed latami 70. XX wieku, ale jeden dzień szczególnie mocno zapisał się w jego historii.

24 maja 1976 roku w Paryżu odbyła się degustacja w ciemno, podczas której zestawiono wybrane wina francuskie i kalifornijskie. W kategorii czerwonej najwyżej oceniono Stag’s Leap Wine Cellars Cabernet Sauvignon 1973, a wśród białych Chateau Montelena Chardonnay 1973. Oba zwycięskie wina pochodziły z Napa Valley.

Wydarzenie znane dziś jako Judgment of Paris zwróciło międzynarodową uwagę na jakość win z Kalifornii i mocno wpłynęło na sposób postrzegania tego regionu.

Nie oznacza to oczywiście, że wcześniej nie powstawały tam dobre wina. Degustacja zmieniła przede wszystkim ich światową reputację – pokazała, że również poza najbardziej uznanymi europejskimi regionami mogą powstawać wina zdolne konkurować na najwyższym poziomie.

Z czasem szczególnie silnym symbolem Napa Valley stały się czerwone wina oparte na Cabernet Sauvignon. Region pozostaje jednak znacznie bardziej różnorodny. Powstają tu również Chardonnay, Merlot, Sauvignon Blanc i wiele innych stylów, a cała Kalifornia oferuje jeszcze szerszą paletę odmian i miejsc.

Klasyczny kierunek Napa Valley można zobaczyć na przykładzie Robert Mondavi Winery Napa Valley Cabernet Sauvignon.

Pięć regionów, różne oblicza Nowego Świata

To dobry punkt wyjścia, ale nie gotowa recepta na smak. Nazwa regionu i odmiany pomagają zorientować się, czego można się spodziewać, jednak o końcowym charakterze wina decyduje znacznie więcej: konkretne siedlisko, rocznik, moment zbioru, sposób fermentacji, dojrzewanie oraz decyzje producenta.

Dlaczego właśnie te regiony warto zapamiętać?

Każdy z nich pokazuje inną część historii Nowego Świata i nie każdy zbudował swoją rozpoznawalność w ten sam sposób.

W Barossie dużą rolę odegrały długoletnie tradycje, stare winnice i silne skojarzenie z Shirazem. Adelaide Hills i Riverland pokazują z kolei, jak różnorodna jest sama Australia Południowa – od chłodniejszych obszarów po rozległe tereny związane z rzeką Murray.

Marlborough w stosunkowo krótkim czasie zwróciło uwagę świata charakterystycznym stylem Sauvignon Blanc. Napa Valley miała natomiast moment, który przeszedł do historii światowego winiarstwa i mocno wpłynął na międzynarodową reputację regionu.

Każde z tych miejsc wnosi więc do obrazu Nowego Świata coś innego — historię, warunki, charakterystyczny styl albo nowe spojrzenie na dobrze znane odmiany.

Nowy Świat nie oznacza jednego stylu

Barossa, Adelaide Hills, Riverland, Marlborough i Napa Valley dobrze pokazują, że za określeniem „Nowy Świat” nie kryje się jeden sposób tworzenia wina. Czasem jedna odmiana lub charakterystyczny styl otwiera regionowi drzwi do światowej rozpoznawalności, ale później warto zajrzeć za to pierwsze skojarzenie.

Australia to znacznie więcej niż Shiraz. Nowa Zelandia nie kończy się na Sauvignon Blanc, a kalifornijskie winiarstwo nie mieści się wyłącznie w granicach Napa Valley ani jednej odmiany.

I właśnie tym możemy zakończyć tegoroczną Wakacyjną Podróż. Zaczynaliśmy od nazw krajów na mapie, ale z każdym kolejnym przystankiem coraz wyraźniej widać, że najciekawsze historie zaczynają się wtedy, gdy patrzymy dokładniej – na region, miejsce, producenta i styl.

FAQ

Czy Shiraz i Syrah to ten sam szczep?

Tak. Shiraz i Syrah to dwie nazwy tej samej odmiany winorośli. Określenie Shiraz szczególnie mocno związało się z Australią, podczas gdy Syrah jest tradycyjną nazwą używaną m.in. we Francji. Nie oznaczają więc dwóch różnych szczepów.

Czym różnią się Barossa, Adelaide Hills i Riverland?

To trzy różne części winiarskiej mapy Australii Południowej. Barossa szczególnie mocno kojarzy się z Shirazem, starymi krzewami i pełniejszym stylem czerwonych win. Adelaide Hills pokazuje chłodniejszą stronę południowej Australii, natomiast Riverland to rozległy region związany z rzeką Murray. Razem dobrze pokazują, dlaczego australijskiego winiarstwa nie można sprowadzić do jednego regionu czy jednego stylu.

Co wyróżnia wina z Marlborough?

Marlborough zasłynęło przede wszystkim dzięki bardzo aromatycznym i świeżym białym winom. Najważniejszą odmianą jest Sauvignon Blanc, w którym często pojawiają się nuty cytrusów, agrestu, owoców tropikalnych i ziół. Region produkuje jednak również inne style, dlatego sama nazwa Marlborough nie oznacza wyłącznie jednego rodzaju wina.

Co oznacza Napa Valley na etykiecie wina?

Napa Valley to amerykański region winiarski posiadający status AVA, czyli American Viticultural Area. Nazwa na etykiecie informuje przede wszystkim o pochodzeniu wina. Region szczególnie kojarzy się z czerwonymi winami na bazie Cabernet Sauvignon, ale powstają tam również m.in. Chardonnay, Merlot i Sauvignon Blanc.

Źródła i materiały

Wine Australia — Barossa Valley
https://www.wineaustralia.com/market-insights/regions-and-varieties/south-australia-wines/barossa

Wine Australia — Shiraz
https://www.wineaustralia.com/market-insights/regions-and-varieties/shiraz

New Zealand Wine — historia nowozelandzkiego winiarstwa
https://www.nzwine.com/en/media/story/history/

New Zealand Wine — Sauvignon Blanc
https://www.nzwine.com/en/winestyles/sauvignonblanc/

Napa Valley Vintners — historia Napa Valley
https://www.napavintners.com/napa_valley/history.asp

Napa Valley Vintners — apelacje Napa Valley
https://www.napavintners.com/napa_valley/appellations.asp