Riesling Wino

Szczep Riesling

Riesling to klasyczna, niemiecka odmiana białej winorośli, uprawiana nie tylko w chłodniejszych regionach świata, jak Niemcy, Alzacja czy Austria, ale także w Australii, Nowej Zelandii i USA. Szczep wykorzystywany jest do produkcji win wytrawnych, półsłodkich i musujących. Pod względem ważności plasuje się w obrębie pierwszej trójki, zaraz obok Sauvingnon Blanc i Chardonnay. Najczęściej tworzy się z tej odmiany czyste wina, które nie są poddawane leżakowaniu w beczkach. Na cechy i właściwości win szczepu Riesling największy wpływ ma miejsce uprawy i pochodzenia owoców, z których są tworzone.

Historia Riesling 

Kilka pierwszych wzmianek literackich o szczepie pochodzi już z XV wieku. W dokumentach tych, m.in. w księdze rachunkowej grafa Jana VI z Katzenelnbogen, nazwa szczepu różni się pisownią od jej dzisiejszej wersji – „rießlingen”. Współczesna pisownia zaczęła być używana mniej-więcej w połowie XVI wieku, a dowodem jest wzmianka w zielniku napisanym w języku łacińskim przez Hieronima Bocka. W Alzacji nazwa szczepu „rissling” po raz pierwszy została udokumentowana w 1477 roku, natomiast w Austrii utrzymuje się, że nazwa winorośli pochodzi od znajdującego się w kraju potoku Ritzing i mieszczącej się nieopodal małej winnicy, w której miały być uprawiane właśnie winogrona tego szczepu. Teoria ta jednak nie posiada dowodów na poparcie, nie jest więc powszechnie znana.Dawniej uważano, że odmiana Riesling pochodzi od dzikich winorośli rosnących nad Renem. Badania DNA wykazały jednak, że jest ona naturalną krzyżówką niemalże niemożliwej do znalezienia dziś w uprawie odmiany Gouais Blanc i krzyżówki szczepu Traminer z dziką winoroślą. Dzięki niemieckiemu zamiłowaniu do dokładności niemieckie uprawy winorośli mają długą, prawie całkowicie udokumentowaną historię, z której wynika, że Riesling rozpoczął swoją karierę w Dolinie Renu.Istnieje również czerwona odmiana Riesling, której uwagę zaczęto poświęcać stosunkowo niedawno. Roter Riesling pomimo ciemnej skórki owoców wciąż kwalifikowany jest jako szczep biały. Badacze nie są w stanie póki co określić, czy to Roter Riesling jest mutacją Rieslinga, czy odwrotnie.W winiarskim świecie można natknąć się na wiele odmian, w których nazwach występuje słowo Riesling, a które jednocześnie nie mają z tym szczepem nic wspólnego. Są to między innymi: Welschriesling, White Riesling, Gray Riesling, Schwarzriesling, Cape Riesling.

Uprawy szczepu Riesling 

Wina szczepu Riesling różnią się między sobą diametralnie, w zależności od miejsca uprawy i winifikacji. Dlatego podczas zakupu warto sprawdzić w jakim kraju produkowana była dokładnie ta butelka wina i tym samym ucieszyć zmysły dokładnie takim trunkiem, jakiego się oczekiwało. Poza tym wina Riesling dzielą się na:• Kabinett – klasyczne zbiory, z których produkuje się wina młode;• Spätlese – późniejsze zbiory, dzięki którym w winie zachowana jest wyższa zawartość cukru;• Auslese – bardzo dokładna selekcja winogron, z których niektóre mogą być dotknięte pleśnią szlachetną podkręcającą smak i aromat tworzonego z nich wina;

Niemcy

W swojej ojczyźnie Riesling zajmuje pierwsze, zaszczytne miejsce wśród upraw winorośli. Produkuje się tam ze szczepu szeroki wachlarz trunków, od wytrawnego aż do słodkiego i deserowego. Tworzy się z niego także niemieckie wino musujące Deutscher Sekt. W niemieckim Riesling najważniejszy jest jego terroir, czyli styl zaczerpnięty z miejsca uprawy owoców. Niezwykle rzadko w Niemczech kupażuje się Riesling z innymi szczepami. Młode wina niemieckie zdominowane są głównie przez jeden aromat, który wraz z czasem leżakowania harmonizuje się i odkrywa kolejne karty.

Francja, Alzacja

We Francji, a dokładniej w regionie Alzacja uprawy odmiany Riesling pokrywają obecnie 1/5 obszaru wszystkich winnic. Wina produkowane w tym miejscu różnią się od niemieckich. W Alzacji Riesling nigdy nie jest starzony w dębowych beczkach, za to dłużej pozostaje w metalowych zbiornikach dzięki czemu ma wyższą zawartość alkoholu. Alzacki Riesling może być poddany procesowi dodania cukru w celu zwiększenia zawartości alkoholu, co w niemieckim prawie jest zabronione. Szczep ten został dopuszczony do najwyższej klasyfikacji win alzackich, Alsace Grand Cru.

Austria

Riesling jest tam drugą, wiodącą odmianą, zaraz po rodzimej  Grüner Veltliner. W większości tworzy się w niego wina wytrawne, gęste, aromatyczne i o dużej zawartości alkoholu. Charakterystycznym dla win odmiany z tego kraju jest wyczuwalny pod koniec degustacji ostrawy posmak białego pieprzu.

Australia i Nowa Zelandia

Pierwsze sadzonki Riesling zostały zasadzone w Australii w roku 1838. Dopóki pod koniec XX wieku nie wzrosła ilość upraw odmiany Chardonnay, Riesling pozostawał królem białej winorośli na kontynencie. Głównie uprawiany jest tereny Clare Valley, coraz większą popularnością cieszy się także w regionach Albany, Frankland River i Porongorup. Australijskie wina Riesling odznaczają się oleistością i wyraźnymi, cytrusowymi aromatami.W Nowej Zelandii uprawa Riesling rozpoczęła się pod koniec XX wieku i doskonale przyjęła się w okolicach Marlborough, a także, w regionie Nelson. Nowozelandzkie wina są lżejsze i delikatniejsze w porównaniu ze stylem australijskim.

Stany Zjednoczone

Szczep został przywieziony do USA w XIX wieku. Pierwsze uprawy znalazły swoje miejsce w Nowym Jorku, a dokładniej w okolicach jezior zwanych Finger Lakes, następnie winnice obsadzone odmianą pojawiły się także w Kalifornii i w stanie Waszyngton. W Kalifornii nie zdobył dużej popularności, pozostając daleko w tyle za innymi, białymi odmianami, np. Chardonnay, za to w Waszyngtonie obserwuje się tendencję wzrostową upraw. Kalifornijskie wina są nieco pełniejsze, bardziej miękkie i zróżnicowane smakowo od klasycznej, niemieckiej wersji, za to waszyngtońskie dzięki współpracy z niemieckimi winiarzami dokładnie wpisują się w ten styl.

Kanada

W Kanadzie Riesling stosuje się do produkcji wina lodowego, które charakteryzuje się bogatym bukietem i złożonością. Poza tym tworzone są tam z odmiany także wina wytrawne, półsłodkie i musujące.

Smak i aromat

Wina odmiany najczęściej degustuje się jako młode, owocowe i aromatyczne o wyraźnych nutach jabłek, grejpfruta, brzoskwini, agrestu, miodu, świeżo ściętej trawy, niekiedy owoców tropikalnych, z dość wysoką kwasowością i rześkością. Riesling nadaje się do długiego leżakowania właśnie dzięki wysokiej kwasowości. Słodkie wersje wina, takie jak niemiecki Trockenbeerenauslese szczególnie wiele zyskują na długim starzeniu w piwnicach poprzez dużą zawartość cukru, który jest dodatkowym konserwantem.Owoce Riesling mają zdolność do ewaporacji spowodowanej szlachetną pleśnią. Pleśń ta w połączeniu z późnym zbiorem oddaje słodkie wina deserowe o bogatej strukturze. Wina te mają wyższą kwasowość, są bardziej aromatyczne i złożone. Wysokiej jakości słodkie wino Riesling jest nie tylko w stanie przetrwać, ale także zachować odpowiednie sobie aromaty przez nawet 100 lat.Długo starzone wina zyskują nut naftowych, które są cenione i poszukiwane przez koneserów i odpychające dla przeciętnych smakoszy win. Z powodu zdecydowanej większości tych drugich producenci wina zaczęli uważać aromaty naftowe wręcz za defekt i starają się ich unikać. Problem polega na tym, że czynniki odpowiadające za powstanie benzynowych nut w Riesling (dojrzałe grona, niska wydajność i późny zbiór, duże nasłonecznienie, wysoka kwasowość gron, brak dodatkowej irygacji podczas uprawy) to równocześnie te same czynniki odpowiadające za najwyższą jakość win tej odmiany.

Jedzenie

Dzięki zarówno wysokiej kwasowości jak i słodyczy oraz idealnej harmonii między tymi smakami wina szczepu Riesling są bardzo wszechstronne względem parowania z jedzeniem. Komponują się zarówno z rybami jak i wieprzowiną, kuchnią tajską i chińską.Młode, owoce Riesling najlepiej podawać jako towarzysza lekkich sałatek i owoców morza, a przede wszystkim krewetek. Cięższą wersję wina z powodzeniem można zaserwować do pieczonego drobiu.